Hemoglobin (HGB) Nedir? HGB Düşüklüğü ve Yüksekliği Nedir?

Hemoglobin (HGB) ne demektir? HGB düşüklüğü ve yüksekliği neden olur; nasıl tedavi edilir? Hemoglobin düşüklüğü nasıl giderilir, normal değerleri ne olmalıdır, HGB yüksekliğinin tehlikesi var mı detaylar yazımızda.

Hemoglobin (HGB) Nedir? HGB Düşüklüğü ve Yüksekliği Nedir?

HGB Nedir? Özellikle belirli yaş gurubu insanların kan testi yaptırdıktan sonra merak ettiği konuların başında HGB düşüklüğü veya yüksekliği ne anlama gelir konusu var. HGB değeri özellikle yüksek veya düşük olduğunda mutlaka uzaman doktorlarca takip edilmesi gereken önemli bir değerdir. Birçok zaman yüksek veya düşük olması önemsiz bazı problemler sebebiyle olabileceği gibi bazen de çok daha ciddi sağlık problemlerinin göstergesi olabilir.

Hemoglobin Nedir?

Hemoglobin, vücudun tüm bölgelerine oksijen sağlayan kırmızı kan hücrelerinin çok önemli bir parçasıdır. Bu proteinin hem düşük hem de yüksek seviyeleri sağlığımızı olumsuz yönde etkileyebilir. Bu açıdan Teşhisi ve Tedavisi son derece büyük önem taşır.

Düşük Hemoglobin

Hemoglobin seviyeleriniz normal değerlerin altındaysa, düşük hemoglobin değeri söz konusudur. Hemoglobin eksikliği (ve / veya kırmızı kan hücreleri) anemi olarak adlandırılır. HCT düşüklüğü nedir diye sorulursa, kadınlarda Hemoglobin düzeyi <12.0 g/dL ve erkeklerde <13.0 g/dL olarak tanımlanmaktadır. Şiddetli anemi, 7 g/dL ‘nin altında Hemoglobin seviyesi olarak tanımlanır.

Düşük Hemoglobin Belirtileri

HGB düşüklüğü aşağıdaki belirtilerin görülmesine sebep olur.

  • Yorgunluk ve genel halsizlik
  • Sinirlilik
  • Baş dönmesi
  • Baş ağrısı
  • Zayıf konsantrasyon
  • Nefes darlığı
  • Çarpıntı (hızlı veya düzensiz kalp atışı)
  • Egzersiz intoleransı
  • Soğuk eller ve ayaklar

Yüksek Hemoglobin belirtileri

Hemoglobin yüksekliği aşağıdaki belirtilerin görülmesine sebep olur.

  • Yüksek tansiyon
  • Kaşıntı
  • Baş ağrısı
  • Baş dönmesi
  • Kırmızı ten
  • Bulanık görme
  • Yanma, karıncalanma veya karıncalanma hissi veya uyuşukluk

Hemoglobini Artıran Faktörler ve Koşullar

Herkes farklı ve vücudumuz karmaşık olabilir. Seviyenizi artırmak istiyorsanız, bunları Lab Test Analyzer’a koymak en iyisidir, böylece buna ve diğer sonuçlarınıza dayanarak en iyi hale gelebilmek için yapabileceklerinizi hesaplayabilirsiniz.

Sigara İçmek

Sigara içmek Hb’nin bir kısmının işlevsiz kalmasına neden olur. Tütün dumanından çıkan karbon monoksit (CO) Hemoglobin bağlanması için oksijenle rekabet eder, ancak oksijenden 210 kat daha verimli şekilde bağlanır.

Solunum ve Kalp Hastalıkları

Kandaki oksijen miktarını tehlikeye atan akciğer ve kalp hastalıkları da Hemoglobin seviyelerini yükseltir. Sigara içmenin yanı sıra, yüksek hemoglobin ayrıca vücudun kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) veya uyku apnesi gibi düşük oksijen durumlarına verdiği reaksiyon olarak da gelişir. Ayrıca, siyanotik doğuştan kalp hastalığı (CCHD) olan yetişkinlerde sıklıkla yüksek Hemoglobin bulunur.

Yüksek İrtifa

Yüksek rakımda Hemoglobin artar. Bunun nedeni yüksek irtifalardaki düşük oksijenin kırmızı kan hücresi üretimini arttırmasıdır. Sonuç olarak, dokulara daha fazla oksijen vermek için daha fazla Hemoglobin vardır. Sporcular Hemoglobin seviyelerini yükseltmek ve performanslarını iyileştirmek için genellikle yüksek irtifa kullanırlar. Hb’nin artışı, kanın oksijen taşıma kapasitesindeki artışla orantılı olarak artan dayanıklılıkla ilişkilidir.

Polisitemik Vera

Polisitemik vera, kemik iliği bozukluğudur. Temel olarak, kırmızı kan hücrelerinin aşırı üretilmesine neden olan bir kanser türüdür. Polisitemik vera oldukça ciddi bir kanserdir ve bu durum için kesin bir tedavi yoktur. Bununla birlikte, semptomları tedavi etmek ve yaşam beklentisini arttırmak mümkündür. Hcy seviyesinin kadınlarda 16 g/dL’nin üzerinde veya erkeklerde 18 g/dL’nin üzerinde olduğu hastalarda polisitemi vera şüphesi vardır.

Dehidrasyon

Azalan plazma hacmi, hemoglobin seviyelerinin göreceli olarak yükselmesine neden olur. Herhangi bir dehidrasyon nedeni veya ciddi yanık gibi sıvı kaybına neden olan herhangi bir durum göreceli olarak yüksek Hemoglobin seviyelerine yol açar.

Testosteron ve Diğer Hormonlar

Testosteron, kırmızı kan hücresi üretimini uyarır ve özellikle yüksek dozlarda Hemoglobin seviyesini arttırır. Kırmızı kan hücresi üretimini artıran diğer hormonlar arasında kortizol, büyüme hormonu ve insülin benzeri büyüme faktörleri vardır.

Böbrek Hastalığı

Wilms tümörü, diğer böbrek kanseri türleri ve polikistik böbrek hastalığının tümü kırmızı kan hücrelerini ve Hemoglobin seviyesini arttırır.

Egzersiz

Kısa vadede egzersiz takip eden 24 saat içinde tersine çevrilen Hemoglobin seviyelerinde geçici bir artışa neden olur. Düzenli egzersiz ise kan hacmini artırarak Hb’yi düşürür.

Eritropoietin

EPO (eritropoietin) uygulaması Hemoglobin seviyesini iki mekanizma ile arttırır. Kırmızı kan hücresi üretimini artırarak ve muhtemelen rennin-anjiyotensin-aldosteron ekseninin fonksiyonunun azalmasına bağlı olan plazma hacmini (kan sıvısı) azaltarak. EPO, sporcular tarafından, oksijen rezervlerini büyüten kırmızı kan hücresi sayısını artırmak için sıklıkla bir doping maddesi olarak kullanılır.

Hemoglobini Azaltan Faktörler ve Koşullar

Hemoglobin düşüklüğü nasıl giderilir sorusu ancak hemoglobini azaltan durumun teşhis edilmesi ile anlaşılır. Bu durumlar şunlardır.

Kan Kaybı

Kan kaybı, yaralar ve ülserler, ağır adet kanaması veya sık kan bağışları sonucu ortaya çıkabilir. Adet kanaması çok ağır olan kadınların kanaması düşüktür ve daha sık anemi görülür.

Demir Eksikliği

Kırmızı kan hücreleri, Hemoglobin üretmek için büyük miktarda demir gerektirir. Demir eksikliği, vücuttaki demir depoları tükendiğinde Hemoglobin seviyelerini düşürür ve kansızlığa yol açar.

Hamilelik

Normal gebeliklerde, kan hacmi ortalama %50 artar. Bu hızlı kan hacminin genişlemesi ilk üç ayda başlar. Bununla birlikte, plazma hacmi (kanın sıvı kısmı), hamileliğin ilk yarısında Hemoglobin seviyelerinde nispi bir düşüş üreten kırmızı kan hücresi kütlesinden daha fazla artar. Bu hamilelik anemisi olarak bilinir.

Vitamin ve Mineral Eksiklikleri

Demir eksikliği dışında, anemi ayrıca A, B9, B12, selenyum, çinko veya bakır vitaminleri gibi diğer mikro besin eksikliklerinden de kaynaklanır. Bu vitamin ve minerallerin hepsi kırmızı kan hücrelerinin üretimi için önemlidir.

A Vitamini eksikliği anemiye neden olabilir, çünkü bu besin hem kan hücresi üretimi hem de demirin demir depolarından mobilizasyonu için gereklidir. A Vitamini, kırmızı kan hücresi üretiminin bir uyarıcısı olan eritropoietinin üretimini arttırır. A vitamini eksikliği olan annelerde Hemoglobin düşük, anemi sıklığı daha yüksektir.

Abartılı Yeşil Çay

Yeşil çay yaprakları doğal olarak yüksek seviyede polifenol, tanen ve alüminyum içerir. Hem polifenoller hem de alüminyumun demir seviyelerini düşürdüğü ve hayvanlarda Hemoglobin seviyelerini düşürdüğü gösterilmiştir. Çay demir emilimini engeller ve gerçekten çok miktarda tüketildiğinde demir eksikliği anemisine yol açabilir.

Tansiyon İlaçları

Kan basıncını düşürmek için kullanılan ilaçlar Hemoglobin seviyelerini düşürebilir. Genellikle, bu değişiklikler küçüktür. Bununla birlikte, bazı durumlarda, bu ilaçlar klinik olarak anlamlı derecede anemiye neden olur.

Kronik Böbrek Hastalığı

Anemi ayrıca kronik böbrek hastalığının (KBH) sık bir komplikasyonu olarak gelişir. Şiddet böbrek fonksiyon bozukluğunun derecesi ile orantılıdır.

Karaciğer Hastalığı

Kronik karaciğer hastalığı olan hastaların %75’i anemiktir. Bu temel olarak demir eksikliğine yol açan akut veya kronik bağırsak kanamasından kaynaklanır.

Alkole bağlı olmayan yağlı karaciğer hastalığı dünyadaki en yaygın karaciğer hastalıklarından biridir ve yetişkin hastaların üçte biri demir eksikliği gösterir.

Ayrıca, karaciğer hastalığını tedavi etmek için kullanılan bazı ilaçlar anemiye neden olur. Örneğin, anemi sıklıkla kronik hepatit C virüsü (HCV) enfeksiyonunun tedavisinde kullanılan peginterferon ve ribavirin ile ilişkilidir.

Kurşun Zehirlenmesi

Kurşun zehirlenmesi Hemoglobin üretimini bozar ve kırmızı kan hücresi sağ kalımını azaltır. Kurşunla kontamine içme suyuna maruz kalan 100 çocukta kurşun seviyelerinin daha yüksek olması anemi ile de ilişkilendirilmiştir. Son olarak, kronik düşük seviyeli kurşuna maruz kalan fabrika çalışanları, anemi riski taşımaktadır.

Kanser

Anemi, yaygın bir kanser belirtisidir. Kanser vakalarının% 50’sinde bulunur. BU açıdan maalesef anemi Kanser Yapar mı sorusunun cevabı olumsuzdur. Kansere bağlı aneminin birkaç nedeni vardır:

  • Kanama
  • Kırmızı kan hücresi imhası
  • Beslenme eksiklikleri
  • Kemik iliği hasarı
  • Radyoterapi ve kemoterapi
  • Eritropoietin (EPO) eksikliği
  • İltihap

Kanser teşhisi konulduktan üç yıl sonra, kansızlığı olan hastalar, kansızlığı olan hastalara göre iki kat daha yüksek ölüm oranına sahiptirler. Hemoglobin düzeyi en düşük olan kanser hastaları genellikle en ileri kanser aşamasına sahip olanlardır.

Kadmiyum Zehirlenmesi

Kadmiyum, kırmızı kan hücresi yıkımı, demir eksikliği ve eritropoietin (EPO) eksikliği nedeniyle anemiye neden olur. Anemi ve düşük eritropoietin, Japonya’da uzun süreli kadmiyum zehirlenmesinin neden olduğu bir durum olan hastalığın klinik özellikleridir.

Aflatoksin

Aflatoksinler, birçok gelişmekte olan ülkede temel gıda mahsullerini kirleten mantarlar tarafından üretilen toksinlerdir. Aflatoksinler hem Hemoglobin hem de kırmızı kan hücresi hacmini azaltır.

Methemoglobin

Methemoglobin demirin değiştirilmiş bir durumda olduğu ve oksijene bağlanamadığı bir Hemoglobin şeklidir. Oksijen taşıyamamak dışında, bu Hemoglobin tipi kan damarlarında oksidatif ve enflamatuar hasara yol açar.

Konjenital Sideroblastik Anemi

Bu, kırmızı kan hücrelerinin gelişimini yeterince Hemoglobin yapmasını önleyen genetik bir hastalıktır. Özellikle hemoglobin normal değerleri görülmemesi şüphe sebebidir.

Orak Hücreli Anemi

Orak hücreli anemi, Hemoglobinin beta zinciri için gendeki bir mutasyonun neden olduğu ciddi bir hastalıktır. Orak hücreli anemi inflamasyona, kan pıhtılarına, kırmızı kan hücresi tahribatına, oksijen eksikliğine ve sonuçta organ hasarına neden olur.

Talasemi

Talasemiler, beta zincirinde bilinen 300’den fazla mutasyonun veya Hemoglobin alfa zincirindeki daha az sayıda mutasyonun kombinasyonundan kaynaklanan bozukluklardır. Bu mutasyonlar Akdeniz, Güneydoğu Asya ve Çin’de yaygındır.

HIV Enfeksiyonu ve Anti-HIV İlaçları

Anemi, HIV bulaşmış hastalarda önemli bir konudur. HIV’li hastalarda, yetersiz beslenme, ko-enfeksiyonlar, kanser, eritropoietin üretimindeki azalma ve antiretroviral ilaçların kullanımı nedeniyle kırmızı kan hücresi üretimi yetersizdir. Bu noktada Hangi Doktora Gitmeli sorusunun cevabını yine hastayı izleyen doktor en iyi verebilir.

Sıtma

Sıtma, dünya nüfusunun neredeyse yarısını tehdit ediyor. Anemiye nasıl yol açtığı ancak tam olarak anlaşılamamıştır.

Büyümüş Dalak

Büyümüş bir dalağı olan insanlarda dalağın artmış kırmızı kan hücresi yıkımı nedeniyle anemi geliştirebilir.

Mide Bypass Cerrahisi

Demir eksikliği anemisi, mide baypas cerrahisi sonrası sık görülür.

Hipotiroidi

Anemi sıklıkla tiroid hastalıklarında görülür. Tiroid hormonları hem doğrudan hem de eritropoietin (EPO) üretimini artırarak kırmızı kan hücrelerinin üretimini uyarır.

Hipotiroidizmdeki anemi, kemik iliği fonksiyonunun azalması, eritropoietin üretimi azalması veya demir, B12 vitamini veya folat eksikliğinden kaynaklanabilir.

Fanconi Anemi

Fanconi anemi, kemik iliğini etkileyen nadir bir genetik hastalıktır. Etkilenen hastaların çoğunluğu kanser ve kemik iliği yetmezliği geliştirir. Bu hastalık, DNA onarımında rol oynayan proteinlerdeki genetik kusurların bir sonucudur.

Otoimmün Anemi

Otoimmün anemiye, kırmızı kan hücrelerine saldıran otoantikorlar tarafından kırmızı kan hücrelerinin artan yıkımı neden olur.

Yaşlanma

İnsanların yaşlandıkça anemi geliştirmesi daha muhtemeldir. Anemi, erkeklerin %11’inde ve 65 yaş üstü kadınların %10’unda, erkeklerin %26’sında ve 85 yaş üstü kadınların %20’sinde bulunur.

Karbon Monoksit

Karbon monoksit (CO) hemoglobini oksijenden 210 kat daha büyük bir afinite ile bağlar. Büyük miktarlarda karbon monoksitin solunması toksik karbon monoksit zehirlenmesi ile sonuçlanır. Karbon monoksit Hb’ye bağlandığında, Hemoglobin artık oksijene bağlanamaz. Bu, oksijen eksikliğine bağlı doku hasarına neden olur.

Sağlık Uzmanı
Sağlık Uzmanı
Doktor, hekim veya tabip, tıp alanında çalışan profesyoneller, Hastalık, tanı, tedavi, güzellik, bitkisel tedavi ve ilaçlar hakkında bilgilendirme platformunda güncel ve faydalı içerikler sunuyor.
YAZARA AİT TÜM YAZILAR
ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.